Totalforsvarsåret 2026
I nyttårstalen 2025 understreka Kong Harald at 2026 er Totalforsvarsåret, eit år for å byggje motstandskrafta i samfunnet gjennom samhald, beredskap og aktiv deltaking. Alle, frå Forsvaret til sivilsamfunnet, er avgjerande for å verne demokratiet og kvardagen. Talen fokuserte på at totalforsvaret er eit fellesskap der kvar einskild har ei rolle, og oppmoda til engasjement i «kvardagsdemokratiet» for å styrkje Noreg mot både daglegdagse utfordringar og kriser.
Hovudpoeng frå talen om totalforsvaret:
Fellesskap er beredskap: Kongen framheva at det viktigaste vernet er ei befolkning som står saman, med hovud, hjarte og hender.
Alle er ein del av løysinga: Det er ei invitasjon til å bidra, anten det er gjennom fagkunnskap, frivillig innsats eller ved å delta i lokalsamfunnet.
Verdt å forsvare: Talen understreka verdien av kvardagsdemokratiet og demokratiet som system, og kor viktig det er å vere villig til å forsvare det.
Totalforsvaret er samspel: Det er samspelet mellom Forsvaret og sivilsamfunnet som utgjer totalforsvaret, eit viktig system i fred, krise og krig.
Klassisk diktning for samling, vilje og fellesskap
I samband med Totalforsvarsåret 2026 ynskjer Sivle-laget å løfte fram diktaren og nasjonalskalden Per Sivle – og invitere fleire til å bli kjende med og ha glede av forfattarskapen hans. Som frivillig organisasjon arbeider vi for å styrkje interessa for Sivles dikting og gjere den levande og tilgjengeleg for nye lesarar og lyttarar.
Vi meiner Sivles tekstar rører ved noko tidlaust i norsk samfunnsliv: viljen til å stå opp for rett og fridom, evna til å samle seg når det trengst, og trua på fellesskapet – verdiar som òg står sentralt i totalforsvaret.
Dikting som byggjer fellesskap
Totalforsvar handlar ikkje berre om system, planar og ressursar. Det handlar òg om menneske – om tillit, ansvar og samhald i lokalsamfunna våre. Her kan klassisk litteratur spele ei viktig rolle.
I dikt som Vi vil os eit Land, Samles skal Noreg og Noreg skildrar Sivle eit land bygt på arbeid, vilje og fellesskap. Det er dikt som minner oss om at styrke ikkje fyrst og fremst ligg i makt, men i evna til å stå saman – også når det kostar.
Årvakenleik, mot og integritet
Fleire av Sivles dikt gjev sterke bilete av beredskap og ansvar. I Varde går varslet gjennom landet – som eit bilete på årvakenleik og vilje til å handle. I Tord Foleson og Svolder blir mot og uthald løfta fram, sjølv når kampen verkar ujamn.
Samtidig åtvarar Sivle mot indre splitting. I Ulv Raude ligg ei påminning om kor viktig det er å halde saman, særleg i krevjande tider. I Vi har ikkje Råd blir det formulert eit klårt bodskap om integritet: Nokre verdiar kan ikkje gjevast bort utan at ein mistar noko grunnleggjande.
Solidaritet og rettferd
Per Sivle sitt engasjement stansar ikkje ved Noregs grenser. I dikt som Kuba, Garibaldi og Bobrikoff skriv han om å støtte den veikare parten i møte med urett og brutal makt. Dette gjev forfattarskapen ein tydeleg moralsk dimensjon som framleis opplevest aktuell.
For oss i Sivle-laget er dette ein viktig del av arven etter Sivle: trua på rettferd, ansvar og menneskeverd.
Ei innbyding i Totalforsvarsåret 2026
Gjennom Totalforsvarsåret 2026 håpar vi at mange vil ta i bruk Sivles dikting – i skulen, i frivillige lag, på bibliotek, i samtalar og markeringar. Høgtlesing, felles refleksjon og kulturelle møteplassar er i seg sjølve med på å styrkje fellesskapet.
Vi trur Per Sivle sine ord framleis kan gje både ettertanke, mot og inspirasjon – og at forfattarskapen hans kan vere til glede og nytte for alle som ynskjer å forstå meir av det som bind oss saman som samfunn.
Velkomen til å bli betre kjend med Per Sivle – og til å dele diktinga hans vidare i Totalforsvarsåret 2026!
